Praca tymczasowa a umowa o dzieło

Małgorzata Regulska-Cieślak        14 października 2019        Komentarze (0)

Od 1 czerwca 2017 r. możliwe jest kierowanie do pracy tymczasowej osób, które nie mają statusu pracowników tymczasowych, a wiąże ich z agencją pracy tymczasowej stosunek cywilnoprawny, czyli umowa zlecenie, umowa o świadczenie usług, czy też (teoretycznie przynajmniej – umowa o dzieło).

Przepis art. 7 ust. 2 ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych wprost stanowi, że agencja pracy tymczasowej może, na podstawie umowy prawa cywilnego, kierować osoby niebędące pracownikami takiej agencji do wykonywania pracy tymczasowej.

 Umowa o pracę tymczasową a umowa o dzieło

Czym różni się umowa o pracę (tymczasową) od umowy o dzieło? Podporządkowanie pracownika w procesie świadczenia pracy stanowi jeden z najistotniejszych wyznaczników pozwalających na odróżnienie stosunku pracy od stosunków cywilnoprawnych.

Natomiast cechą wyróżniającą samą umowę o dzieło od zatrudnienia pracowniczego jest brak stosunku zależności lub podporządkowania pomiędzy zamawiającym a przyjmującym zamówienie, objawiający się w tym, że sposób wykonania dzieła pozostawiony jest uznaniu przyjmującego zamówienie oraz to, iż przyjmujący zamówienie nie ma obowiązku osobistego wykonania dzieła, chyba że wynika to z umowy lub charakteru dzieł, na co zwrócił uwagę Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 21 lutego 2017 r. III AUa 376/16.

W sprawie w której został wydany cytowany wyrok osoba skierowana do pracy tymczasowej miała zawarta z agencją pracy tymczasowej umowę o dzieło, której przedmiotem było spawanie konstrukcji stalowych. Tymczasem Sąd ustał, że pracowników obowiązywał ustalony w danym zakładzie grafik pracy oraz harmonogram czasu, miejsca i rodzaju jej wykonywania. Osoba zatrudniona na podstawie umowy o dzieło pracowała od poniedziałku do piątku, pracując pod nadzorem brygadzisty lub kierownika danego zakładu pracy. Wykluczyło to umowę o dzieło.

Umowa o dzieło należy do umów rezultatu. Oceny wykonania umowy dokonuje się zatem przez pryzmat osiągnięcia konkretnego, indywidualnie oznaczonego wytworu, tj. dzieła, które może mieć postać zarówno materialną, jak i niematerialną. W umowie o dzieło powinien być więc określony jej rezultat, w sposób z góry przewidziany.

Sporny stosunek prawny nie mógł być w tej sytuacji realizowany na warunkach dzieła, a ustalone okoliczności sprawy pozwalały na ocenę, że osoba wykonująca rzekome dzieło świadczyła co najmniej usługę na warunkach umowy zlecenia wg. art. 750 k.c.

W wyroku z dnia 21 lutego 2017 r. III AUa 376/16 Sąd Apelacyjny w Szczecinie dopuścił możliwość zawarcia umowy o dzieło z osobą wykonującą pracę tymczasową i stwierdził ogólnie, że płatnik składek o statusie agencji pracy tymczasowej, a tym samym agencji zatrudnienia w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, może zatrudniać osoby na podstawie umów cywilnoprawnych zlecenia lub umowy o dzieło, w celu skierowania ich do wykonywania pracy tymczasowej na rzecz pracodawcy użytkownika zagranicznego.

Należy jednak mieć na uwadze, że możliwość zatrudnienia na odstawie umowy o dzieło przez agencję pracy tymczasowej będzie występowała niezwykle rzadko.

Umowa o dzieło – przykłady z orzecznictwa

Orzecznictwo w zakresie umów o dzieło jest bardzo bogate, co wynika z faktu, że ta niepracownicza forma zatrudnienia wciąż jest nadużywana.

W wyroku z dnia z dnia  12 czerwca 2019  r. III AUa 943/18 Sąd Apelacyjny w Lublinie podkreślił, że „nie można uznać za dzieło czegoś, co nie odróżnia się w żaden sposób od innych występujących na rynku rezultatów pracy – materialnych bądź niematerialnych, gdyż wówczas zatraciłby się indywidualny charakter dzieła„. Nadto w wyroku tym stwierdził, że „wykonywanie powtarzalnych czynności, takich jak pielenie, sadzenie, czy porządkowanie w pewnym przedziale czasowym nie może zostać zakwalifikowane jako umowa o dzieło z uwagi na ciągłość czynności i brak ich wyraźnie twórczego charakteru„.

Kolejną ważną wskazówką jest brak cykliczności dzieła – dzieło nie może być wykonywane regularnie, bo cykliczność jest charakterystyczna dla umów o pracę. Innym z kryteriów umożliwiających odróżnienie umowy o dzieło od umowy o świadczenie usług jest możliwość poddania dzieła testowi na istnienie wad fizycznych. Test taki jest zaś niemożliwy do przeprowadzenia, jeśli strony nie określiły w umowie cech i parametrów indywidualizujących dzieło.

W wyroku z dnia 22 listopada 2018 r.,  II UK 362/17, Sąd Najwyższy stwierdził, że wykonanie dzieła najczęściej przybiera więc postać wytworzenia rzeczy lub dokonania zmian w rzeczy już istniejącej (naprawienie, przerobienie, uzupełnienie); takie dzieła uważane są za rezultaty materialne umowy.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że umowy o dzieło mogą być wykorzystywane przez agencje pracy tymczasowej niezwykle wyjątkowo i dużą dozą ostrożności.

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Wyrażając swoją opinię w powyższym formularzu wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Małgorzata Regulska-Cieślak RADCA PRAWNY Twoich danych osobowych w celach ekspozycji treści komentarza zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych wyrażonymi w Polityce Prywatności

Administratorem danych osobowych jest Małgorzata Regulska-Cieślak RADCA PRAWNY z siedzibą w Warszawie.

Kontakt z Administratorem jest możliwy pod adresem m.regulska-cieslak@kancelaria-mregulska.pl.

Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych w tym w szczególności prawo dostępu, aktualizacji tych danych, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych oraz wniesienia sprzeciwu na dalsze ich przetwarzanie znajdują się w tutejszej Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Tobie prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: