Outsourcing pracowniczy a praca tymczasowa

Małgorzata Regulska-Cieślak        20 czerwca 2017        Komentarze (0)

Nowelizacja ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych, która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2017 r., o której pisałam tutaj i tutaj, a także ustawa z dnia 11 maja 2017 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw zwróciły uwagę na outsourcing pracowniczy. Wcześniej, w 2017 r. szerokim echem odbiła się tzw. afera outsourcingowa. Na kanwie tej sprawy  Sąd Najwyższy w wyroku z 27 stycznia 2016 r. ( I PK 21/15)  wskazał na różnicę pomiędzy outsourcingiem pracowniczym a zatrudnieniem własnych pracowników. Mimo to nadal jest z tym wiele problemów.

Brak regulacji prawnej

Outsourcing pracowniczy cierpi obecnie na brak regulacji prawnej, co stwarza trudności interpretacyjne, czy mamy do czynienia z outsourcingiem pracowniczym (dokonanym również przez przejście zakładu pracy), czy też z pracą tymczasową, czy też może wciąż zakład pracy myśląc, że korzysta z obcego personelu w rzeczywistości korzysta z własnego (vide wyrok SN 27 stycznia 2016 r., sygn. akt I PK 21/15) . Najprościej mówiąc, przez outsourcing rozumie się wyodrębnienie określonych zadań, funkcji ze struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa i zlecenie ich realizacji podmiotowi zewnętrznemu. Problem polega na tym, że niektóre podmioty oferują korzystanie z outsourcingu pracowniczego, nie odprowadzają składek na ubezpieczenia społeczne od pracowników skierowanych do pracy na rzecz podmiotu trzeciego, a następnie w toku postępowania sądowego okazuje się, że pracodawcą i zobowiązanym do odprowadzania składek był właśnie ten podmiot trzeci.

 Kiedy zatem mamy do czynienia z outsourcingiem pracowniczym?

Konstrukcje outsourcingu pracowniczego

 

Sytuacja nr 1 – przejście zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę w trybie art. 23 [1] Kodeksu pracy. W tej konstrukcji  zawierana jest umowa pomiędzy dwoma podmiotami – porozumienie, na mocy którego dotychczasowy pracodawca przekazuje, a nowy pracodawca (podmiot oferujący outsourcing) przejmuje pracowników (i realizowane przez nich funkcje, procesy biznesowe, czy też zadania) zatrudnionych przy realizacji zleconych prac.

W tym zakresie pomocne jest orzecznictwo, które dość dobrze definiuje tę konstrukcję. W wyroku   z dnia 27 stycznia 2016 r. (sygn. akt I PK 21/15, opubl. MoPr 2016/4/203) Sąd Najwyższy stwierdził, że „(…) outsourcing można zdefiniować jako przedsięwzięcie polegające na wydzieleniu ze struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa macierzystego realizowanych przez nie funkcji i przekazanie ich do realizacji innym podmiotom gospodarczym. Podstawową cechą odróżniającą outsourcing pracowniczy od zatrudnienia pracowników własnych lub też świadczenia pracy przez pracowników tymczasowych jest brak bezpośredniego i stałego podporządkowania (zarówno prawnego, jak i faktycznego) wykonawców w stosunku do podmiotu (insourcera), u którego takie usługi lub praca są wykonywane. W przypadku skierowania pracownika przez outsourcera do pracy w innym podmiocie, pracownik ten może podlegać jedynie pośredniemu i krótkotrwałemu zwierzchnictwu w nowym miejscu pracy. Powierzenie podmiotom zewnętrznym zadań wykonywanych dotychczas samodzielnie przez pracodawcę może prowadzić do przejścia części zakładu pracy w rozumieniu art. 23[1] KP, jeżeli przejmowana część zakładu pracy (jednostka gospodarcza) zachowała tożsamość. Na skutek tego pracownicy tej części zakładu pracy z dniem przejścia stają się z mocy prawa pracownikami podmiotu przejmującego, w tym przypadku insourcera”.

 

Uwaga na ryzyko!

Problematyczne w tej konstrukcji jest dokonanie w sposób prawidłowy transferu części zakładu pracy na nowy podmiot. Gdyby sąd pracy uznał, że danego pracownika stosunek pracy wiąże nie z podmiotem przejmującym a pracodawcą macierzystym (a zatem gdyby okazało się, że transfer został dokonany w sposób nieprawidłowy) tego ostatniego czekają doniosłe skutki prawne (w zakresie opłacenia składek do ZUS).

 

Sytuacja nr 2 – mechanizm polega na tym, że tak jak przy pracy tymczasowej pracownicy (lub osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych) kierowani są do pracy do drugiego podmiotu. Oferty na takie usługi oferują również agencje zatrudnienia. Jednakże przy wykorzystaniu tego mechanizmu nie są przestrzegane limity zatrudnienia (18 i 36 miesięcy – szczegółowy liczenia limitów w treści materiałów szkoleniowych) i inne obostrzenia wynikające z ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych. Gdy prawidłowo zastosuje się tę konstrukcję – nie mamy w ogóle do czynienia z pracą tymczasową. Podmiot kierujący pracowników do innego podmiotu do pracy traktuje wówczas tych pracowników jak swoich, a nie jak pracowników zatrudnianych w trybie ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych.

 

Uwaga na ryzyko!

W przypadku kontroli (np. ZUS) gdyby okazało się, że ta konstrukcja została wykorzystana wadliwie i w rzeczywistości nie jest to outsourcing, ale praca tymczasowa to wówczas na obydwa podmioty mogą być nałożone grzywny za omijanie przepisów dot. pracy tymczasowej.

 

Czym jest zatem outsourcing pracowniczy?

To świadoma rezygnacja przedsiębiorstwa z jednego lub więcej rodzajów działalności wewnętrznej na rzecz korzystania z usług innych przedsiębiorstw. W pierwszej kolejności zatem, dany przedsiębiorca decyduje, że pewne czynności będzie wykonywał za niego inny podmiot.

W tym przypadku nie jest tak jak w pracy tymczasowej, gdzie pracodawca użytkownik w ramach swojej działalności zajmuje się danymi procesami i do ich wykonania korzysta z pracowników tymczasowych. Outsourcing polega na tym, że dany podmiot nie chce zajmować się i nadzorować danego procesu.

 

Najczęściej przekazywana jest działalność związana z posiadaniem wiedzy specjalistycznej (np. księgowość) lub też zleca się pewne komponenty swojej działalności (np. zamiast samodzielnej produkcji podzespołów, firma zleca to zadanie specjalistom z zewnątrz).

Np. tzw. PAYROLL to szczególna odmiana outsourcingu:

  • „outsourcing płacowy”;
  • zlecenie na zewnątrz tworzenia list płac i dokonywanie rozliczeń z urzędami;
  • upoważnienie jednej osoby w firmie do przekazywania danych na zewnątrz podmiotowi w ustalonym terminie i zakresie.

 

Jak zatem odróżnić outsourcing od pracy tymczasowej?

I. Podległość pracownika

  1. Pracownik tymczasowy zatrudniony przez agencję pracy tymczasowej w ramach umowy o pracę, wykonuje pracę na rzecz i pod kierownictwem pracodawcy użytkowania, określonego w art. 2 pkt 1 ustawy z 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych. Podporządkowanie pracownika tymczasowego agencji pracy tymczasowej polega tylko na obowiązku podjęcia pracy przez pracownika u pracodawcy użytkowania wskazanego przez agencję. Celem pracy tymczasowej jest umożliwienie zatrudniania pracownika tymczasowego przez agencję pracy tymczasowej wyłącznie w celu wykonywania pracy tymczasowej na rzecz i pod kierownictwem pracodawcy użytkownika przy zachowaniu ochrony pracowniczej.
  2. W ramach outsourcingu pracownik podlega pod podmiot (A), który „oddelegował” go do wykonania pewnych zadań na rzecz innego podmiotu (B). To podmiot delegujący (A) zarządza pracownikami oddelegowanymi.

II. Umowa pomiędzy dwoma podmiotami – delegującym i przyjmującym pracowników lub agencją pracy tymczasowej a pracodawcą użytkownikiem

Outsourcing: Umowa pomiędzy podmiotem delegującym pracowników a drugim podmiotem na rzecz, którego mają być świadczone usługi musi dot. zarządzania jakimiś procesem biznesowym, technologicznym. Z punktu widzenia prawa cywilnego outsourcing kojarzy się z umową, na podstawie której jeden podmiot zleca innemu wykonanie pewnych czynności. Jest to tzw. umowa nienazwana, a więc strony mogą wypełnić jej postanowienia dowolną treścią, oczywiście umowa nie może sprzeciwiać się jednak właściwościom takiego stosunku ani zasadom współżycia społecznego.

Praca tymczasowa: Umowa pomiędzy agencją a pracodawcą użytkownikiem musi zawierać elementy wskazane przez ustawę o zatrudnianiu pracowników tymczasowych

III. Określenie efektów

  1. To pracodawca użytkownik (podmiot do którego zostali skierowani pracownicy tymczasowi) odpowiada za efekty pracy – dot. pracy tymczasowej.
  2. Outsourcing to powierzenie przez organizację realizacji określonego procesu usługodawcy określając szczegółowo efekty, jakie zleceniodawca (ten na rzecz którego usługi mają być wykonane) chce dzięki temu uzyskać, ale bez instrukcji dotyczących sposobu wykonywania poszczególnych zadań, pozostawiając inicjatywę w tym zakresie zleceniobiorcy.

IV. Kompetencje

Zasadnicza różnica pomiędzy outsourcingiem, a pracą tymczasową, związana jest z zakresem kompetencji decyzyjnych dotyczących możliwości wprowadzenia zmian w zakresie zleconych zadań.

W przypadku outsourcingu tzw. pewne zadania przekazywane są zleceniobiorcy, a zleceniodawca określa tylko oczekiwania dotyczące efektów działania zleceniobiorcy.

Przy tej formie współpracy nie przekazuje się zleceniobiorcy żadnych bieżących instrukcji dotyczących sposobów realizacji zadań. Zleceniodawca nie kontroluje w żaden sposób zleceniobiorcy, jedynie interesuje go efekt końcowy i to jakie ma oczekiwania musi określać w umowie z drugim podmiotem (tym który dysponuje pracownikami).

Przykład: Powstał prywatny szpital – ma nową stołówkę, ale nie ma wykwalifikowanych pracowników. Nie chce ich mieć. Zatrudnia firmę która nie dość, że „deleguje” tam do pracy swoich pracowników (zleceniobiorców) to jeszcze nimi kieruje. To zewnętrzna firma „administruje” całym tym procesem zaopatrywania pacjentów w posiłki, nawet może dostarczać oprócz swojej wiedzy również swoje sprzęty.

Podobnie z usługami utrzymana czystości. Podmiot A ma wpisane w KRS (lub do Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej) usługi polegające na utrzymaniu porządku i czystości. Zatrudnia 20 pracowników. Do pracy w podmiocie B (fabryce) delegowanych jest 10 z nich. Codziennie wykonują tam pracę – ale pod kierownictwem podmiotu A.

Szerszym tematem jest prawidłowe dokonanie transferu zakładu pracy.

To jednak kwestia na osobny wpis. Należy pamiętać, że podstawą opisanych wyżej konstrukcji jest dobrze przemyślany plan, poparty odpowiednimi umowami z prawidłowymi postanowieniami.

 

 

 

Zdrowie w pracy – konferencja w dn. 13 czerwca 2017 r.

Małgorzata Regulska-Cieślak        29 maja 2017        Komentarze (0)

Bardzo miło mi poinformować, iż zostałam zaproszona do wygłoszenia prelekcji dot. tego jak należy zapobiegać mobbingowi w miejscu pracy na konferencji pt.: Bezpieczni na starcie, zdrowi na mecie – efektywne zarządzanie bezpieczeństwem i zdrowiem pracowników”, która odbędzie się w dniu 13 czerwca od godz. 9.00  w sali konferencyjnej Centrali ZUS, ul. Szamocka 3, 5 w Warszawie.

Konferencja organizowana jest przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy.

Piszę o tym bo wciąż można wziąć udział w Konferencji!

Celem konferencji jest przedstawienie najpowszechniejszych problemów występujących w środowisku pracy m.in. chorób przewlekłych, narastającej liczby schorzeń układu mięśniowo-szkieletowego oraz zagrożeń psychospołecznych, ich wpływu na funkcjonowanie zarówno pracowników, jak i organizacji oraz wskazanie, jakie środki można zastosować w celu ich ograniczenia. Podjęte zagadnienia mają za zadanie przybliżyć metody, dzięki którym na poziomie organizacji, jak również indywidualnie można skutecznie wpływać na jakość środowiska pracy i własne zdrowie.

Konferencja jest skierowana do:

  • menedżerów i osób kierujących pracownikami
  • specjalistów i pracowników działów HR
  • pracowników administracji publicznej i zawodów związanych z obsługą klienta
  • pracodawców i ich organizacji
  • specjalistów bhp
  • osób zajmujących się promocją zdrowia w miejscu pracy
  • związków zawodowych.

Organizatorzy zapraszają także przedstawicieli służby medycyny pracy oraz studentów kierunków związanych z psychologią, socjologią, zarządzaniem, zarządzaniem zasobami ludzkimi, administracją państwową.

Konferencja pn. „Bezpieczni na starcie, zdrowi na mecie – efektywne zarządzanie bezpieczeństwem i zdrowiem pracowników”, jest organizowana w ramach europejskiej kampanii informacyjnej 2016 – 2017 pn. „Bezpieczni na starcie, zdrowi na mecie”.

Uwaga! Udział jest bezpłatny!

Zgłoszenia będą przyjmowane do momentu wyczerpania miejsc. Program konferencji i formularz zgłoszenia są dostępne na stronie http://bezpieczni.ciop.pl

Swoją prezentację przedstawię w godz. 12.00-12.30. Mam nadzieję, że się spotkamy!

Praca tymczasowa – przepisy przejściowe do nowelizacji z dnia 7 kwietnia 2017 r.

Małgorzata Regulska-Cieślak        22 maja 2017        Komentarze (0)

W tym wpisie zreferowałam co nowego czeka agencje pracy tymczasowej od 1 czerwca 2017 r. w związku z ustawą z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych oraz niektórych innych ustaw  Dziś pora na przepisy przejściowe, czyli jak się przygotować do zmian.

Sposób określenia pracy, której nie można powierzyć

Art.  7.   Do umów o pracę i umów prawa cywilnego, na podstawie których jest wykonywana praca tymczasowa, trwających w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 8 pkt 3 ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych w brzmieniu dotychczasowym, tj. przed 1 czerwca 2017 r.

 Od 1 czerwca 2017 r. pracownikowi tymczasowemu nie może być powierzone wykonywanie na rzecz pracodawcy użytkownika pracy:  3) tego samego rodzaju co praca wykonywana przez pracownika pracodawcy użytkownika, z którym został rozwiązany stosunek pracy z przyczyn niedotyczących pracowników w okresie ostatnich 3 miesięcy poprzedzających przewidywany termin rozpoczęcia wykonywania pracy tymczasowej przez pracownika tymczasowego, jeżeli taka praca miałaby być wykonywana w jakiejkolwiek jednostce organizacyjnej pracodawcy użytkownika położonej w gminie, na terenie której znajduje się lub znajdowała się jednostka organizacyjna, w której był zatrudniony zwolniony pracownik.

 Zmiana regulacji płacowych u pracodawcy użytkownika

Art.  8.  Do umów o pracę, na podstawie których jest wykonywana praca tymczasowa, trwających w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepis art. 9a w brzmieniu poniższym:

Pracodawca użytkownik niezwłocznie informuje na piśmie agencję pracy tymczasowej o zmianie wewnętrznych regulacji dotyczących wynagradzania, o których mowa w art. 9 ust. 2 pkt 1, w okresie wykonywania na jego rzecz pracy tymczasowej przez pracownika tymczasowego, a na wniosek agencji pracy tymczasowej przedstawia do wglądu treść zmienionych regulacji.

 

Przekazanie informacji umożliwiających kontakt – do 15 czerwca 2017 r.

Art.  9.  Agencja pracy tymczasowej przekazuje pracownikowi tymczasowemu, którego umowa o pracę, na podstawie której jest wykonywana praca tymczasowa, trwa w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, informacje umożliwiające mu bezpośredni kontakt z przedstawicielami agencji pracy tymczasowej, dotyczące adresu miejsca kontaktu, numeru telefonu oraz adresu poczty elektronicznej, a także dni i przedziału godzinowego, kiedy możliwy jest taki kontakt, w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Ciąża pracownicy

Art.  10. 

  1. Przy ustalaniu łącznego co najmniej 2-miesięcznego okresu skierowania do wykonywania pracy tymczasowej, o którym mowa w art. 13 ust. 3 i 3a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, uwzględnia się okres takiego skierowania przypadający od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
  2. Bieg okresu obejmującego 36 kolejnych miesięcy, o którym mowa w art. 13 ust. 3a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, rozpoczyna się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

 

Chodzi tutaj o to, że do pracownicy tymczasowej mającej łączny co najmniej 2-miesięczny okres skierowania do wykonywania pracy tymczasowej przez daną agencję pracy tymczasowej na podstawie umowy o pracę stosuje się art. 177 § 3 Kodeksu pracy.

Łączny co najmniej 2 miesięczny okres obejmuje okresy przypadające w ciągu 36 kolejnych miesięcy poprzedzającym zawarcie umowy o pracę, do której miałby mieć zastosowanie art. 177 § 3 Kodeksu pracy.

art. 11 Do umowy o pracę, na podstawie której jest wykonywana praca tymczasowa, trwającej w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy przepis art. 177 § 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666, 2138 i 2255 oraz z 2017 r. poz. 60 i 962) stosuje się od dnia przypadającego bezpośrednio po osiągnięciu przez pracownicę tymczasową łącznego co najmniej 2-miesięcznego okresu skierowania do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie takiej umowy liczonego od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Czyli najwcześniej od 1 sierpnia 2017 r.  umowy niektórych ciężarnych mogą wydłużyć się do dnia porodu, gdyby umowa o pracę miała rozwiązać się po 3 miesiącu ciąży.

Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy

Art.  12.  Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy pracownika tymczasowego, trwający w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, ustala się, stosując przepisy art. 17 ust. 4-7 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.

Oznacza to, że wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy będzie naliczane od 1 czerwca br. wg nowych zasad.

 Świadectwo pracy

Art.  13.  W świadectwie pracy wydawanym pracownikowi tymczasowemu przez agencję pracy tymczasowej, obejmującym okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę trwającej w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, podaje się także informacje, o których mowa w art. 18a ust. 1a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przy czym dodatkowo podaje się informację o okresie wykonywania pracy tymczasowej przypadającym od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia rozwiązania umowy o pracę.

 

Oznacza to, że świadectwa pracy od 1 czerwca br. będą wystawiane na nowych zasadach, nawet jeśli umowa o pracę tymczasową miałaby zakończyć się 2 czerwca br.

Limity zatrudnienia

Art.  14.  1.  Okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, na podstawie której jest wykonywana praca tymczasowa, trwającej w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, przypadający od tego dnia, wlicza się do łącznego okresu skierowania do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy o pracę i łącznego okresu korzystania z takiej pracy, o których mowa odpowiednio w art. 20 ust. 1, 3 i 5 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Bieg okresów obejmujących 36 kolejnych miesięcy, o których mowa w art. 20 ust. 1 i 3 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, rozpoczyna się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

 Art.  15. Przepisy art. 14 stosuje się odpowiednio do umów prawa cywilnego, na podstawie których jest wykonywana praca tymczasowa, trwających w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy.

Okresy zatrudniania na podstawie umów cywilnoprawnych, jak i umów o pracę tymczasową (18 miesięcy łącznego wykonywania pracy w trakcie kolejnych  36 miesięcy) liczone są od 1 czerwca 2017 r.

 

Art.  16. 

  1. Okresy wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umów o pracę albo umów prawa cywilnego, trwających w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, przypadające od tego dnia, wlicza się do łącznego okresu skierowania do wykonywania pracy tymczasowej i łącznego okresu korzystania z takiej pracy, o których mowa odpowiednio w art. 20 ust. 2 i 4 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
  2. Bieg okresów obejmujących 36 kolejnych miesięcy, o których mowa w art. 20 ust. 2 i 4  ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, rozpoczyna się od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Zaświadczenie potwierdzające okres wykonywania pracy tymczasowej na rzecz danego pracodawcy użytkownika

Art.  17. W zaświadczeniu, o którym mowa w art. 25 a ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, potwierdzającym okres wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego trwającej w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, zamieszcza się informację o okresie wykonywania takiej pracy przypadającym od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy do dnia zakończenia wykonywania takiej pracy.

Chodzi tu o zaświadczenie potwierdzające okres wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług – zamieszcza się w nich informację o okresie wykonywania takiej pracy przypadającym od 1 czerwca br. do dnia zakończenia wykonywania takiej pracy.

 

Sąd właściwy

Art.  18. Do spraw dotyczących roszczeń pracowników tymczasowych, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, w zakresie właściwości sądu pracy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Do spraw wszczętych przed 1 czerwca 2017 r. sądem właściwym będzie sąd właściwy z uwagi na siedzibę agencji pracy tymczasowej.

Zmiany w pracy tymczasowej od 1 czerwca 2017 r.

Małgorzata Regulska-Cieślak        15 maja 2017        Komentarze (0)

Ustawa z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych oraz niektórych innych ustaw została podpisana przez Prezydenta w dniu 6 maja br.

Warto zatem na tym etapie zapoznać się ze zmianami, gdyż ustawa wchodzi w życie już 1 czerwca 2017 r. Poniżej wskazuję najważniejsze artykuły w ustawie z 9 lipca 2003 r. o zatrudnianiu pracowników tymczasowych, które uległy zmianie.

Nowy sposób określenia pracy – art. 8 pkt 3

Zmiana polega na wprowadzeniu nowego sposobu określenia pracy, której wykonywanie nie może być powierzone pracownikowi tymczasowemu po rozwiązaniu z pracownikiem stałym umowy o pracę z przyczyn niedotyczacych pracowników – w okresie 3 miesięcy poprzedzających przewidywany termin rozpoczęcia wykonywania pracy tymczasowej.

Pojęcie „stanowisko pracy” zastąpione zostało określeniem „rodzaj pracy”. Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu ustawy: „Ocenie inspektora Państwowej Inspekcji Pracy będzie zatem podlegać rodzaj pracy, która ma być powierzona pracownikowi tymczasowemu, nie zaś stanowisko pracy zajmowane przez wcześniej zwolnionego pracownika”.

Dodatkowo wprowadzono ograniczenie o charakterze terytorialnym – taka praca nie mogłaby być wykonywana w jakiejkolwiek jednostce organizacyjnej pracodawcy użytkownika położonej w gminie, w której znajduje się lub znajdowała się jednostka organizacyjna, w której był zatrudniony zwolniony pracownik pracodawcy użytkownika.

Od 1 czerwca 2017 r. pracownikowi tymczasowemu nie może być zatem powierzone wykonywanie na rzecz pracodawcy użytkownika pracy:  3) tego samego rodzaju co praca wykonywana przez pracownika pracodawcy użytkownika, z którym został rozwiązany stosunek pracy z przyczyn niedotyczących pracowników w okresie ostatnich 3 miesięcy poprzedzających przewidywany termin rozpoczęcia wykonywania pracy tymczasowej przez pracownika tymczasowego, jeżeli taka praca miałaby być wykonywana w jakiejkolwiek jednostce organizacyjnej pracodawcy użytkownika położonej w gminie, na terenie której znajduje się lub znajdowała się jednostka organizacyjna, w której był zatrudniony zwolniony pracownik.

Wyłączenie możliwości zatrudniania do określonej pracy – art. 8 pk4

Pracownikowi tymczasowemu nie może być powierzone wykonywanie na rzecz pracodawcy użytkownika pracy: 4) wymagającej uzbrojenia pracownika ochrony w broń palną bojową lub przedmioty przeznaczone do obezwładniania osób za pomocą energii elektrycznej, których posiadanie wymaga uzyskania pozwolenia, o którym mowa w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2012 r. poz. 576, z 2013 r. poz. 829, z 2014 r. poz. 295, z 2015 r. poz. 1505 oraz z 2016 r. poz. 1948 i 1954).

Jak czytamy w uzasadnieniu projektu nowelizacji:

„Obecnie, zgodnie z art. 29 i art. 30 ustawy o broni i amunicji, przedsiębiorcy posiadający koncesję na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia oraz posiadający broń na podstawie pozwolenia na jej posiadanie, mogą udostępniać tę broń osobom zatrudnionym przez tych przedsiębiorców, które posiadają dopuszczenie do posiadania broni. Z uwagi na fakt, iż stosunek pracy istnieje między pracownikiem tymczasowym a agencją pracy tymczasowej, natomiast nie zachodzi między pracownikiem tymczasowym a pracodawcą użytkownikiem, konieczne jest jednoznaczne przesądzenie o zakazie powierzania pracownikom tymczasowym pracy wymagającej uzbrojenia w broń lub przedmioty przeznaczone do obezwładniania osób za pomocą energii elektrycznej. Tym samym proponowana zmiana powinna wyeliminować występujące obecnie w praktyce przypadki wykorzystywania do ochrony z bronią pracowników tymczasowych. „

 

Obowiązek informacyjny nałożony na pracodawcę użytkownika – art. 9 ust. 2 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 9a

 

Pracodawca użytkownik informuje agencję pracy tymczasowej na piśmie o:

1) wynagrodzeniu za pracę, której wykonywanie ma być powierzone pracownikowi tymczasowemu, oraz o wewnętrznych regulacjach dotyczących wynagradzania obowiązujących u danego pracodawcy użytkownika, a na wniosek agencji pracy tymczasowej przedstawia do wglądu treść tych regulacji,

ale także o:

3) o fakcie niewystępowania okoliczności uniemożliwiających rozpoczęcie wykonywania pracy tymczasowej przez pracownika tymczasowego na rzecz pracodawcy użytkownika, o których mowa w art. 8 pkt 3 ustawy.

Natomiast zgodnie z nowym brzmieniem art. 9a „Pracodawca użytkownik niezwłocznie informuje na piśmie agencję pracy tymczasowej o zmianie wewnętrznych regulacji dotyczących wynagradzania, o których mowa w art. 9 ust. 2 pkt 1, w okresie wykonywania na jego rzecz pracy tymczasowej przez pracownika tymczasowego, a na wniosek agencji pracy tymczasowej przedstawia do wglądu treść zmienionych regulacji.”

 

Pisemne udzielenie pracownikowi tymczasowemu informacji o uzgodnieniach z pracodawcą użytkownikiem – art. 11

 

O treści uzgodnień w zakresie, o którym mowa w art. 9 i art. 10, agencja pracy tymczasowej zawiadamia na piśmie osobę, której ma być powierzone wykonywanie pracy tymczasowej, przed zawarciem z nią umowy o pracę.

 

Chodzi o uzgodnienia dotyczące:

  • rodzaju pracy, która ma być powierzona pracownikowi tymczasowemu;
  • wymagań kwalifikacyjnych koniecznych do wykonywania pracy, która ma być powierzona pracownikowi tymczasowemu;
  • przewidywanego okresu wykonywania pracy tymczasowej;
  • wymiaru czasu pracy pracownika tymczasowego;
  • miejsca wykonywania pracy tymczasowej;
  • wynagrodzenia za pracę, która ma być powierzona pracownikowi tymczasowemu, określonego w przepisach o wynagrodzeniu obowiązujących u pracodawcy użytkownika;
  • warunków wykonywania pracy tymczasowej w zakresie dotyczącym bezpieczeństwa i higieny pracy;
  • zakresu informacji dotyczących przebiegu pracy tymczasowej, które mają wpływ na wysokość wynagrodzenia za pracę pracownika tymczasowego, oraz sposobie i terminie przekazywania tych informacji agencji pracy tymczasowej w celu prawidłowego obliczania wynagrodzenia za pracę tego pracownika;
  • zakresu przejęcia przez pracodawcę użytkownika obowiązków pracodawcy dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy innych niż określone w ust. 2a;
  • zakresu przejęcia przez pracodawcę użytkownika obowiązku pracodawcy dotyczącego wypłacania należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową;
  • urlopu wypoczynkowego pracownika tymczasowego.

Ustalenia pomiędzy agencją a pracownikiem co do łącznego okresu świadczenia pracy na rzecz danego pracodawcy przed podjęciem u niego pracy – art. 11a i 11b

Art. 11a. W celu zawarcia umowy o pracę albo umowy prawa cywilnego między agencją pracy tymczasowej a osobą, której ma być powierzone wykonywanie pracy tymczasowej, agencja pracy tymczasowej ustala łączny okres pracy dotychczas wykonywanej przez taką osobę na rzecz danego pracodawcy użytkownika na podstawie umowy o pracę lub umowy prawa cywilnego.

Art. 11b. Osoba, której ma być powierzone wykonywanie pracy tymczasowej na podstawie umowy o pracę albo umowy prawa cywilnego, przedkłada agencji pracy tymczasowej świadectwa pracy lub inne dokumenty potwierdzające okresy wykonywania pracy tymczasowej na rzecz danego pracodawcy użytkownika na podstawie umowy o pracę oraz składa pisemne oświadczenie lub przedkłada zaświadczenia potwierdzające okresy wykonywania pracy tymczasowej na rzecz danego pracodawcy użytkownika na podstawie umowy prawa cywilnego, o których mowa w art. 25a ust. 2, z okresu 36 miesięcy poprzedzających przewidywany termin rozpoczęcia wykonywania pracy tymczasowej u danego pracodawcy użytkownika.

 

Dane kontaktowe do agencji pracy tymczasowej – art. 13 ust. 2 i 2b

Agencja pracy tymczasowej przekazuje pracownikowi tymczasowemu, nie później niż w terminie 7 dni od dnia zawarcia umowy o pracę, informacje umożliwiające mu bezpośredni kontakt z przedstawicielami agencji pracy tymczasowej, dotyczące adresu miejsca kontaktu, numeru telefonu oraz adresu poczty elektronicznej, a także dni i przedziału godzinowego, kiedy możliwy jest taki kontakt. Informacje przekazuje się w postaci papierowej lub elektronicznej.  O zmianach w tym zakresie agencja zobowiązana jest poinformować pracownika tymczasowego w terminie 7 dni od dnia zaistnienia zmiany.

 

Uprawnienie pracownic tymczasowych w ciąży – art. 13 ust. 3 i 3a

W przypadku pracownic tymczasowych, których umowa uległaby rozwiązaniu po upływie 3 miesiąca ciąży, będzie następowało z mocy prawa przedłużenie umowy do dnia porodu, tak jak przewiduje to Kodeks pracy, pod warunkiem że pracownica ta ma łączny co najmniej 2-miesięczny okres skierowania do wykonywania pracy tymczasowej przez daną agencję pracy tymczasowej. W konsekwencji taka pracownica otrzymywałaby po porodzie zasiłek macierzyński. Jak czytamy w uzasadnieniu do projektu ustawy: „Celem takiego rozwiązania jest zrównanie sytuacji prawnej pracownic w ciąży zatrudnionych na podstawie umów na czas określony na podstawie przepisów Kodeksu pracy i pracownic w ciąży wykonujących pracę tymczasową na podstawie przepisów ustawy.”

Łączny co najmniej 2-miesięczny okres obejmuje:

1)     okres lub okresy skierowania do wykonywania pracy tymczasowej przypadające w okresie obejmującym 36 kolejnych miesięcy poprzedzającym zawarcie umowy o pracę, do której miałby mieć zastosowanie art. 177 § 3 Kodeksu pracy, lub

2)     okres przypadający od dnia zawarcia umowy o pracę, o której mowa w pkt 1, do dnia, w którym pracownica tymczasowa osiągnęła łączny co najmniej 2-miesięczny okres skierowania do wykonywania pracy tymczasowej.

Nowy obowiązek pracodawcy użytkownika – ewidencja zatrudnionych – art. 14a

Pracodawca użytkownik prowadzi ewidencję osób wykonujących pracę tymczasową na podstawie umowy o pracę oraz umowy prawa cywilnego, zawierającą informacje o dacie rozpoczęcia i dacie zakończenia wykonywania takiej pracy w okresie obejmującym 36 kolejnych miesięcy, o którym mowa w art. 20, oraz przechowuje tę ewidencję przez okres jej prowadzenia i przypadający bezpośrednio po nim okres 36 miesięcy.

Ewidencję prowadzi się i przechowuje w postaci papierowej lub elektronicznej, odrębnie dla każdej osoby.

 

Urlop pracownika tymczasowego – art. 17 ust. 3

Agencja pracy tymczasowej nie ma obowiązku wypłacenia ekwiwalentu pieniężnego, w przypadku gdy strony postanowią o wykorzystaniu urlopu wypoczynkowego w czasie pozostawania pracownika tymczasowego w stosunku pracy na podstawie kolejnej umowy o pracę zawartej z tą samą agencją pracy tymczasowej, w celu powierzenia wykonywania pracy tymczasowej u tego samego pracodawcy użytkownika, u którego była wykonywana taka praca, bezpośrednio przed rozwiązaniem lub wygaśnięciem poprzedniej umowy o pracę z tą agencją.

 

Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy – art. 17 ust. 4-11

 

Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy ustala się:

1)     dzieląc wynagrodzenie wypłacone pracownikowi tymczasowemu w okresie 3 miesięcy wykonywania pracy na rzecz tego samego pracodawcy użytkownika na podstawie umowy o pracę lub umów o pracę z daną agencją pracy tymczasowej, poprzedzających miesiąc kalendarzowy, w którym udzielono takiemu pracownikowi czasu wolnego od pracy w wymiarze odpowiadającym przysługującemu mu urlopowi wypoczynkowemu, przez liczbę godzin pracy, w czasie których wykonywał on pracę w okresie tych 3 miesięcy;

2)     a następnie mnożąc tak otrzymane wynagrodzenie za jedną godzinę wykonywania pracy przez liczbę godzin przypadających w czasie wolnym od pracy w dniach, w których pracownik tymczasowy wykonywałby pracę, gdyby nie korzystał z urlopu wypoczynkowego

Wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy będzie obliczane na podstawie wynagrodzenia wypłaconego pracownikowi tymczasowemu w okresie 3 miesięcy (łącznie z kolejnych 90 dni) poprzedzających miesiąc wykorzystywania urlopu wypoczynkowego, przy czym będzie się brać pod uwagę wynagrodzenie wypłacone w tym czasie przypadającym w okresie 6 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym pracownik tymczasowy korzysta z urlopu wypoczynkowego. Wartość jednej godziny pracy uzyskaną przez podzielenie wynagrodzenia z okresu 3 miesięcy (łącznie z kolejnych 90 dni) przez liczbę przepracowanych w tym czasie godzin, będzie się następnie mnożyło, w celu ustalenia wynagrodzenia urlopowego, przez liczbę godzin, w czasie których pracownik tymczasowy wykonywałby pracę, gdyby nie korzystał z urlopu. Jeżeli natomiast łączny okres pracy przyjmowany do obliczeń byłby krótszy niż 3 miesiące (łącznie kolejnych 90 dni), to do obliczania wynagrodzenia urlopowego będzie się przyjmować wynagrodzenie wypłacone pracownikowi za okres faktycznie przepracowany. Z kolei w przypadku zatrudnienia pracownika tymczasowego wyłącznie na podstawie umowy o pracę lub umów o pracę obejmujących miesiąc kalendarzowy lub jego wielokrotność, okres 3 miesięcy będzie obejmuje łącznie okres kolejnych 3 miesięcy.

Ekwiwalent za urlop wypoczynkowy – art. 17 ust. 8 – 10

Wynagrodzenie z 3 miesięcy (łącznie z kolejnych 90 dni) poprzedzających miesiąc wypłaty ekwiwalentu będzie stanowić podstawę do ustalenia wynagrodzenia za jeden dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. W tym celu wynagrodzenie z 3 miesięcy (łącznie z 90 dni) poprzedzających miesiąc wypłaty ekwiwalentu będzie się dzielić przez liczbę godzin, w czasie których pracownik wykonywał pracę w tym okresie, a następnie otrzymany wynik będzie się mnożyć przez liczbę godzin urlopu wypoczynkowego, za który należy zapłacić ekwiwalent. Także i w tym przypadku będzie się brało pod uwagę okres 6 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym należy wypłacić ekwiwalent pieniężny.

Dla pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy jeden dzień urlopu wypoczynkowego, za który należy wypłacić ekwiwalent, odpowiada 8 godzinom, natomiast w przypadku zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy, jeden dzień urlopu odpowiada odpowiednio mniejszej liczbie godzin ustalonej proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy.

 Świadectwo pracy – art. 18a ust. 1a

W świadectwie pracy należy podać informacje dotyczące każdego pracodawcy użytkownika, na rzecz którego była wykonywana praca tymczasowa na podstawie umowy o pracę, oraz okresy wykonywania takiej pracy.

 

Ograniczenie okresu wykonywania pracy na rzecz konkretnego pracodawcy użytkownika

Agencja pracy tymczasowej może skierować pracownika tymczasowego do wykonywania pracy tymczasowej na rzecz jednego pracodawcy użytkownika przez okres nieprzekraczający łącznie 18 miesięcy w okresie obejmującym 36 kolejnych miesięcy. Z kolei pracodawca użytkownik będzie mógł korzystać z pracy tego samego pracownika tymczasowego również przez okres nieprzekraczający łącznie 18 miesięcy w okresie obejmującym 36 kolejnych miesięcy.

Uwaga! Pracodawca użytkownik, niezależnie od tego, czy pracownik tymczasowy jest kierowany do wykonywania pracy tymczasowej z jednej czy też z kilku agencji pracy tymczasowej, nie będzie mógł korzystać z pracy tego samego pracownika tymczasowego ponad limity wykonywania pracy tymczasowej określone powyżej.

Analogiczne limity wykonywania pracy tymczasowej (18 miesięcy w okresie obejmującym 36 kolejnych miesięcy) dotyczyć będą także wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umów prawa cywilnego.

W celu uniknięcia obchodzenia powyższych limitów wykonywania pracy tymczasowej dotyczących świadczenia takiej pracy wyłącznie na podstawie umowy o pracę albo wyłącznie na podstawie umowy prawa cywilnego, projektowana ustawa wprowadza dodatkową normę, zgodnie z którą limit 18 miesięcy będzie również dotyczył świadczenia pracy tymczasowej w okresie 36 kolejnych miesięcy na podstawie umowy o pracę oraz umowy prawa cywilnego.

Przykładowo, w okresie 36 kolejnych miesięcy dana osoba będzie mogła wykonywać pracę tymczasową na rzecz danego pracodawcy użytkownika przez 10 miesięcy na podstawie umowy o pracę i przez 8 miesięcy na podstawie umowy prawa cywilnego.

Limity nie dotyczą sytuacji gdy pracownik tymczasowy zastępuje pracownika nieobecnego w pracy – wówczas może pracować na rzecz pracodawcy użytkownika przez okres nieprzekraczajacy 36 miesięcy.

Limitów nie stosuje się w przypadku przedłużenia umowy o pracę do dnia porodu, zgodnie z art. 177 § 3 k.p.

 

Sytuacja osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej – art. 25a

 

Do osób skierowanych do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego stosuje się odpowiednio przepisy art. 8 (zakaz powierzania określonych prac pracownikowi tymczasowemu), art. 9 ust. 1 (uzgodnienia między agencją pracy tymczasowej a pracodawcą użytkownikiem), art. 12 (zakaz postanowień o niedopuszczalności zatrudnienia pracownika tymczasowego przez pracodawcę użytkownika po okresie wykonywania pracy tymczasowej), art. 20 ust. 1, 3, 5 i 6 (limity zatrudnienia) oraz art. 23 (obowiązki informacyjne pracodawcy użytkownika wobec związków zawodowych oraz pracowników tymczasowych).

Agencja pracy tymczasowej wydaje osobie skierowanej do wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego zaświadczenie potwierdzające okres wykonywania pracy tymczasowej na rzecz danego pracodawcy użytkownika.

 Zaświadczenie, o którym mowa powyżej wydaje się w dniu zakończenia wykonywania pracy tymczasowej na podstawie umowy prawa cywilnego, a jeżeli z przyczyn obiektywnych wydanie zaświadczenia w tym terminie nie jest możliwe, agencja pracy tymczasowej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia upływu tego terminu, przesyła albo doręcza zaświadczenie osobie, która wykonywała pracę tymczasową na podstawie umowy prawa cywilnego, lub osobie przez nią upoważnionej do odebrania takiego zaświadczenia. Upoważnienie może być złożone w postaci papierowej lub elektronicznej.

 Uwaga! Powyższy artykuł nie porusza kwestii dot. przepisów przejściowych, które zostaną omówione oddzielnie.

Jeżeli jeszcze nie dokonałeś zmiany regulaminu pracy – zrób to niezwłocznie

Od 1 maja 2017 r. obowiązuje bowiem nowy wykaz prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet – ale tylko ciężarnych oraz karmiącym piersią, wprowadzony w życiem rozporządzeniem Rady Ministrów z 3 kwietnia 2017 r. w sprawie wykazu prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet w ciąży i kobiet karmiących dziecko piersią (Dz.U.2017.796). Rozporządzenie to zastąpiło rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet (Dz.U.2016.2057 t.j. z dnia 2016.12.19).

O tym dlaczego doszło do zmiany, na podstawie której pozostałych kobiet wykaz ten nie dotyczy pisałam tutaj

Jakie zmiany?

Co zmieniło się od 1 maja 2017 r.? Nowy wykaz pracy szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet został podzielony na 8 części, jednakże wielu zmian nie ma. W większości utrzymano dotychczasowe zasady.

Jedną ze zmian jest np. usunięcie z wykazu „prac narażających na działanie pól elektromagnetycznych, promieniowania jonizującego i nadfioletowego oraz prace przy monitorach ekranowych”, które były określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 września 1996 r. w sprawie wykazu prac szczególnie uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia kobiet.

 

Istotną zmianą jest natomiast zmiana zasad wykonywania pracy przez kobiety w ciąży pracy na stanowiskach z monitorami ekranowymi. Od 1 maja  br. dopuszczalna jest praca kobiet w ciąży na takich stanowiskach w łącznym wymiarze nieprzekraczającym 8 godzin na dobę, przy czym czas spędzony przy obsłudze monitora ekranowego nie będzie mógł jednorazowo przekraczać 50 minut, po którym powinna nastąpić co najmniej 10-minutowa przerwa, wliczana do czasu pracy. Nie musi to być przerwa od pracy, a jedynie od pracy przy monitorze ekranowym.

 

Konieczne jest uaktualnienie regulaminu pracy

 

Zgodnie z art. 104 § 1 pkt 6 Kodeksu pracy „Regulamin pracy, określając prawa i obowiązki pracodawcy i pracowników związane z porządkiem w zakładzie pracy, powinien ustalać w szczególności:” (…)  „6) wykazy prac wzbronionych pracownikom młodocianym oraz kobietom”.

Aktualny wykaz powinien zatem znaleźć się w regulaminie pracy.

 

Zachowaj przy tym odpowiedni tryb zmian regulaminu pracy – niezbędne są konsultacje związkowe (mimo iż zmiana ta wynika z przepisów powszechnie obowiązujących), a zmieniony regulamin wejdzie w życie po upływie 2 tygodni od dnia jego podania do powszechnej wiadomości pracowników.